Leon Verdonschot: ‘De werkelijk ondraaglijk kruiperige manier waarop we in Nederland het Koninklijk Huis tegemoet treden degradeert ons tot vazallen’

Beste Evert Santegoeds,

Toen de 20-jarige prinses Alexia op Prinsjesdag samen met zanger Antoon vlakbij een vol terras in zijn Range Rover stapte (zoals hij zelf zou zingen: Beetje van mij), had ze, neem ik aan, verwacht dat daar foto’s van zouden worden gemaakt. Ze had alleen niet gedacht dat die foto’s zouden opduiken op de cover van een weekblad. We hebben in Nederland immers een ‘mediacode’: een afspraak tussen de Rijksvoorlichtingsdienst en de media over de privacy van de leden van het Koninklijk Huis. 

{{ trans('customs.newsletter_signup.responsemsg') }}

{{ trans('customs.buttons.signup') }}

Vul een geldig emailadres in. {{ errors . email[0] }}

Jij zette die foto op de cover van Privé. Want jij houdt je als een van de weinigen niet aan die code, en daarvoor verdien je alle lof. De werkelijk ondraaglijk kruiperige manier waarop we in Nederland het Koninklijk Huis tegemoet treden degradeert ons tot vazallen. Het bewijst dat het achterlijke systeem van troonopvolging door erving met alle rituelen eromheen leidt tot lakeien. Voor mij, als overtuigd republikein, zit de amusementswaarde van die poppenkast ’m altijd in dat ene onaangepaste familielid, dat zich dwars door alle opgedirkte stijfheid heen feest, en uitgroeit tot een permanente bron van hoofdpijn voor de monarchisten, en vermaak voor alle anderen. 

Er bestaan mensen die van die kruiperigheid hun vak hebben gemaakt. Die heten: royaltyverslaggevers. Een hilarisch voorbeeld was jarenlang het programma Blauw bloed, waarin de Europese koningshuizen werden afgelikt. Grappig genoeg was het een programma van de EO, de omroep van het gebod ‘Gij zult geen andere goden voor mijn aangezicht hebben’. 

Maar de mediacode heeft eigenlijk de vollédige journalistiek in de kruip-fuik gelokt. Het betekent dat media zélf afstand nemen van het principe van vrije nieuwsgaring. Uit vrije wil. Of nou ja, dat laatste is niet helemaal waar: de prijs van de weigering eraan mee te werken is een boycot door de RVD. Dan mag je als blad niet meer komen opdraven in een of andere ski-oord om schaapachtig meelachend een stijf geposeerde foto te maken van de koninklijke familie. 

Het is een prijs die jij ervoor betaalt, en dat siert je. Niet meewerken aan de mediacode betekent niet dat je de leden van het Koninklijk Huis daarmee vogelvrij verklaart, zowel ten onrechte weleens wordt verondersteld. Het betekent ook niet dat je stelt dat de prijs van al die miljoenen en privileges nou eenmaal is dat je je privacy ervoor moet opgeven. Wat ik overigens nog best een redelijke deal zou vinden. Er is een hele bedrijfstak gebaseerd op die uitruil: influencers. 

Maar nee, het niet meewerken aan de mediacode betekent gewoon dat voor de leden van de koninklijke familie dezélfde bescherming geldt als voor niet-leden van de koninklijke familie. Ze hebben hetzelfde recht om zich onbespied te wanen als anderen, en als publiek persoon dezelfde kans hebben op wél bespied te worden op openbare plekken. Bij twijfel beslist de rechter, en niemand anders. 

Om de zoveel tijd moet dat weer even worden vastgesteld, en moet iemand de grenzen van die mediacode bevragen, en daarmee ontheiligen. Dat heb jij nu gedaan. 

Dus allemaal in koor: ‘Leve Evert Santegoeds, hoera, hoera, hoera!’