Tussenfase in formatie moet bruggen slaan
De komende drie weken gaan D66 en CDA aan de slag met het opstellen van een zogenoemde positieve agenda. Daarmee geeft verkenner Wouter Koolmees een advies om te bouwen aan een 'breedgedragen en stabiel kabinet dat de grote problemen oplost'. Officieel is het geen vertragingstactiek, maar feitelijk is deze tussenfase een manier om tijd te winnen in een formatieproces dat door blokkades is vastgelopen.
Vooral de VVD houdt de deur stevig gesloten richting GroenLinks-PvdA, ondanks herhaalde oproepen om die blokkade te heroverwegen. 'Er zit geen millimeter beweging in,' constateerden betrokkenen. Koolmees bleef diplomatiek, maar gaf toe dat de blokkades de situatie 'ontzettend ingewikkeld' maken.
Nieuwe combinaties zonder VVD op tafel
Opvallend genoeg lijken D66-leider Rob Jetten en CDA-voorman Henri Bontenbal open te staan voor een variant zónder VVD. Een mogelijke coalitie van GL-PvdA, CDA, JA21 en ChristenUnie wordt voorzichtig verkend. Dat zou een verrassende wending betekenen, aangezien D66 eerder ver weg leek te staan van JA21, de voorkeurspartij van VVD-leider Dilan Yesilgöz. Saillant detail is dat CU heeft gezegd dat ze niet willen meeregeren.
Jetten en Bontenbal nemen nu het initiatief, juist omdat zij geen blokkades opleggen of door anderen worden uitgesloten. Zij moeten zoeken naar overeenkomsten op dossiers als wonen, klimaat, stikstof, defensie en migratie. Hun uitdaging is om inhoudelijke stappen te zetten zonder al te veel in hun kaarten te laten kijken.
Kritiek van Yesilgöz: 'tijdsverlies'
VVD-leider Dilan Yesilgöz liet via X weten verbolgen te zijn over het besluit van Koolmees. 'De VVD waardeert de inzet van de verkenner, maar waakt voor tijdrovende tussenstappen,' aldus Yesilgöz. Nederland heeft volgens haar geen tijd te verliezen.
Aangezien de VVD GroenLinks-PvdA uitsluit en zich louter richt op een centrumrechts kabinet, heeft Koolmees dus besloten om toch een 'tussenfase' met D66 en CDA aan te bevelen.
- X
- NL Beeld / Patrick van Emst