Amerikaanse toestanden: Brussel stevent af op shutdown, ING-krediet mogelijk bepalend

Brussel dreigt in 2026 zonder liquide middelen te zitten, waardoor de regionale overheid mogelijk gedeeltelijk stilvalt als ING geen krediet verleent.

Het Brusselse parlement

Brusselse begroting onder zware druk

De Brusselse hoofdstedelijke regering, het bestuursorgaan dat het Brussels Hoofdstedelijk Gewest bestuurt, staat voor een uitzonderlijk nijpende financiële situatie. Minister van Begroting Dirk De Smedt (Open VLD) waarschuwde recent dat een shutdown in april of mei 2026 niet uitgesloten is. Partijvoorzitter Frédéric De Gucht ging zelfs een stap verder door te stellen dat een stillegging van de overheidsdiensten 'een feit' lijkt te worden.

De timing is cruciaal: in april moeten de gewestelijke subsidies aan de Brusselse gemeenten worden uitbetaald en in mei volgt het vakantiegeld van lokale ambtenaren. De grote belastinginkomsten komen echter pas in september binnen. Die kloof dreigt onoverbrugbaar te worden als er geen extra liquiditeit beschikbaar is.

ING wordt beslissende factor

De financiële druk is toegenomen doordat de Belgische bank Belfius zijn kredietlijn van 500 miljoen euro al heeft afgesloten. Nu hangt alles af van de tweede kredietlijn van ING, eveneens ter waarde van 500 miljoen euro. Volgens staatsfinanciënexpert Herman Matthijs is de situatie helder: als ING afhaakt, raakt het Brusselse Gewest vrijwel onmiddellijk in de problemen. Gemeenten, OCMW’s (maatschappelijk welzijn) en politiezones kampen zelf al met torenhoge loonlasten en moeten in maart 2026 bovendien een verplichte loonindexering van 2 procent betalen.

Instellingen zoals Iriscare, verantwoordelijk voor onder meer kinderbijslag, kampen al met (kleine) tekorten. Hoewel uitbetalingen voorlopig gegarandeerd blijven, wordt steeds duidelijker dat Brusselse instellingen structureel te maken hebben met tekorten. Sommige economen wijzen erop dat drastische ingrepen, zoals tijdelijke opschorting van diensten, niet ondenkbaar zijn en al eerder in België voorkwamen.

Kan Brussel bijlenen of volgt een shutdown?

Niet iedereen deelt de doemscenario’s. Andere experts benadrukken dat Brussel zich nog altijd relatief normaal kan financieren op de markt. Volgens hen is er vooral sprake van cashflowdruk, niet noodzakelijk een structureel financieringsprobleem. Toch blijft de situatie onzeker: zonder een nieuwe kredietlijn kan het Gewest bepaalde uitgaven eenvoudigweg niet tijdig uitvoeren.

De komende maanden worden dus cruciaal. Brussel balanceert op het randje van een shutdown, en de beslissing van ING wordt mogelijk het breekpunt tussen bestuurlijke continuïteit en financiële verlamming. In de komende maanden zal blijken of Brussel wordt getroffen door Amerikaanse toestanden.

Politiek
  • VRT
  • NL Beeld / Belga