Vrijgelaten oppositieleider Belarus terug in cel: wij spraken twee uitgezette politieke gevangenen

Deal tussen Trump en Loekasjenko

Door de deal van Donald Trump met Belarus werden Amerikaanse sancties versoepeld en een honderdtal politieke gevangenen – voornamelijk oppositieleiders, journalisten en buitenlanders – uit de kampen en gevangenissen van Belarus naar buurland Litouwen gebracht. Dat de Amerikaanse leider met zijn deal Belarus internationale legitimatie schenkt en tot mensenhandel aanzet, schijnt hem niet te deren.

Oppositieleider Nikolaj Statkevitsj is echter opnieuw vastgezet, kort nadat hij eerder dit jaar was vrijgelaten. Statkevitsj weigerde het land te verlaten en naar Litouwen te gaan, omdat hij vond dat zijn vrijlating neerkwam op een gedwongen deportatie. De autoriteiten lieten daarop weten dat hij opnieuw zijn opgelegde straf verder moet uitzitten.

{{ trans('customs.newsletter_signup.responsemsg') }}

{{ trans('customs.buttons.signup') }}

Vul een geldig emailadres in. {{ errors . email[0] }}

Exclusief gesprek met uitgezette politieke gevangenen

Nieuwe Revu sprak met twee uitgezette politieke gevangenen. Akihiro Hayeuski-Hanada werd in juni van dit jaar de grens met Litouwen overgezet. De Japans-Belarussiche jongeman was actief in de anarchistische beweging en werd vlak na de frauduleuze verkiezingen van augustus 2020 opgepakt. Er werd een showproces opgezet tegen hem. Het oordeel luidde 15 jaar en 9 maanden werkkamp. Hij moest regelmatig tijd doorbrengen in isolatie. 'Ik voelde na zo’n langdurige eenzame opsluiting een ware explosie in mijn hoofd met al die indrukken om me heen,' zei Akihiro over de isolatiecel.

Mikola Dedok is een Belarussische politicoloog, journalist en activist die net als Akihiro Hayeuski-Hanada deel uitmaakt van de anarchistische beweging. Al in 2010 moest hij voor vijf jaar achter tralies vanwege protesten tegen het regime van dictator Loekasjenko. In november 2020 werd hij opnieuw opgepakt en veroordeeld tot vijf jaar werkkamp. Tijdens zijn arrestatie werd hij zwaar mishandeld. 'Ze stopten me in de opbergkast van mijn flat. Daar lieten ze traangas instromen. Daarna werd ik er weer uitgehaald en sloegen ze me op mijn hoofd'.

Dedok werd in september samen met oppositieleider Nikolaj Statkevitsj en andere politieke gevangenen naar de grens met Litouwen gebracht. In tegenstelling tot de sociaal-democraat liet de anarchist zich wel uitzetten naar het noordelijke buurland. Hij vertelt over de achtergronden en zijn leven achter tralies.

De volledige reportage over Hayeuski-Hanada en Dedok verschijnt zaterdag op de website van Nieuwe Revu.