Overzicht drone-meldingen in Europa: veel onduidelijkheid en vals alarm

De feiten: 61 meldingen geanalyseerd

Trouw en Dronewatch hebben 61 afzonderlijke dronemeldingen uit 11 Europese landen onder de loep genomen. De onderzoeksperiode is september tot eind november.

Van deze incidenten bleek in 14 gevallen dat het waargenomen object géén drone was, maar bijvoorbeeld een helikopter, een vliegtuig of een ander luchtvaarttuig. Bij 41 meldingen blijft onduidelijk wat er precies is gezien: er is geen bewijs dat er daadwerkelijk een drone aanwezig was, noch is de herkomst vastgesteld.

{{ trans('customs.newsletter_signup.responsemsg') }}

{{ trans('customs.buttons.signup') }}

Vul een geldig emailadres in. {{ errors . email[0] }}

Slechts in drie gevallen kon met zekerheid worden vastgesteld dat het wél om een Russische drone ging, vooral in landen aan de oostgrens van Europa. Daarnaast waren er drie meldingen die uiteindelijk hobbypiloten of toeristische drones bleken. Daarmee blijft het overgrote deel, 55 van de 61 meldingen, onbewezen als daadwerkelijke dreiging.

Veel meldingen blijken misinterpretaties

Een aanzienlijk deel van de vermeende dronewaarnemingen komt voort uit misinterpretaties. Ooggetuigen en videobeelden bleken regelmatig een verkeerd beeld te geven. Zo werd een lichtpunt boven een luchthaven aangezien voor een grote drone, terwijl het om een politiehelikopter ging.

Ook sterren, schepen, lichtreflecties en landende vliegtuigen werden meermaals als drones bestempeld. In landen waar de media veel aandacht gaven aan mogelijke drone-incidenten, nam de gevoeligheid voor deze meldingen toe. Burgers waren alert en zagen daardoor sneller een dreiging waar die er waarschijnlijk niet was. Het ontbreken van geavanceerde dronedetectiesystemen versterkt dit effect.

Beperkt bewijs voor staatsbetrokkenheid in West-Europese gevallen

Hoewel in het publieke debat vaak wordt verwezen naar statelijke actoren die drones zouden inzetten boven Europa, toont de analyse hiervoor weinig bewijs. Alleen in een klein aantal gevallen, dicht bij conflictgebieden, is een buitenlandse drone daadwerkelijk bevestigd. In West-Europa is tot nu toe geen duidelijk verband aangetoond tussen de meldingen en een statelijke partij.

De conclusie: veel van de onrust rond drones blijkt vooral te berusten op misverstanden, onzekerheid en speculatie, vooralsnog niet op harde feiten. Echter blijft het in Oost-Europa onrustig. De regio wordt geteisterd door schendingen van het luchtruim door Rusland en smokkelballonnen vanuit Belarus die regelmatig het vliegverkeer platleggen in Litouwen.