Leon Verdonschot: 'Sommige mensen zien in alles de lange arm van krachten die de Nederlandse cultuur willen wegvegen'

Beste Hoofdpiet Niels van der Laan,

Even leek het corona te worden. Vervolgens Gaza. Maar nee. Het onderwerp dat Nederland toch het meest weet te verdelen, werkelijk tot op het bot, is en blijft een denkbeeldig figuur, spil van een feest voor kinderen. PolarisatiePiet. 

{{ trans('customs.newsletter_signup.responsemsg') }}

{{ trans('customs.buttons.signup') }}

Vul een geldig emailadres in. {{ errors . email[0] }}

Ik zie en lees veel verbijstering over het feit dat het toch moeilijker blijkt dan verwacht om een kabinet samen te stellen. Maar is dat eigenlijk niet logisch in een land dat nu al vele jaren in schuimbekkende woede ontsteekt om een fictief karakter in een pofbroek, een cape, een maillot en een witte molensteenkraag?  

Jij bent de Hoofdpiet. In het Sinterklaasjournaal zat onlangs een verhaallijn over logistieke problemen bij Sinterklaas en zijn team van Pieten. In jouw rol als Hoofdpiet toonde je enkele praktische oplossingen, om te voorkomen dat de cadeaus niet op tijd bij kinderen zouden arriveren. Ouders konden bijvoorbeeld zelf cadeaus inkopen, of een buurman kon doen alsof hij de hulpsint was. 

Woede! Blinde woede! Onder kinderen? Nee, onder ouders op sociale media. De Telegraaf pikte het meteen op, en citeerde uit een TikTokvideo: ‘Sinterklaasjournaal snitcht alle ouders.’ De Telegraaf moest wel even uitleggen dat ‘snitchen’ ‘verraden’ betekent, want niet al haar lezers zijn actief in de onderwereld. Waarom de woede? Vanwege het vermoeden van een grotere agenda.

‘En zo werken ze langzaam toe naar een Sinterklaas-vrij Nederland,’ was een van de reacties online, die eveneens via De Telegraaf een massapubliek kreeg. ‘Ze’. Altijd ‘ze’. ‘Let op, het gaat niet lang duren of ze verbannen na het vuurwerk ook Sinterklaas.’ Ook al zo’n kindervriend: vuurwerk (37 procent van de slachtoffers bij de laatste oud en nieuw was een kind). De Telegraaf richtte meteen een virtuele safe space in voor gekwetste slachtoffers: ‘Praat mee: vind jij dat de makers van het Sinterklaasjournaal te ver gaan?’

Ja, dat vonden ze. En dat heb jij gemerkt, want je bent de afgelopen week veelvuldig met de dood bedreigd. De politie moest zich er zelfs mee bemoeien. We leven in een land waar sommige mensen in alles de lange arm zien van krachten die de Nederlandse cultuur willen wegvegen. Die angst wil ik nog wel serieus nemen, hoe weinig vertrouwen in de veerkracht van die cultuur er ook uit spreekt.

Maar dat de uitingsvorm van die angst is geworden dat een cabaretier en acteur doodsbedreigingen krijgt die in een programma voor kinderen een verzonnen personage speelt, met een verzonnen taak en een verzonnen oplossing voor een verzonnen praktisch probleem, lijkt me een tamelijk definitief bewijs dat een deel van Nederland een afslag heeft genomen naar een vorm van waanzin die de samenleving pas écht bedreigt. 

Toevallig wijdt Filosofie Magazine deze maand een artikel aan het ‘moreel dilemma’ van Sinterklaas, met als centrale vraag: mag je liegen over Sinterklaas? Een belangrijk argument voor ‘nee’ luidt daarin: ‘Veel ouders worstelen met het belang en het geloof dat hun kinderen aan Sinterklaas hechten.’ Ik denk dat inmiddels in Nederland veel kinderen worstelen met het belang dat hun ouders eraan hechten.