Coalitieakkoord: eigen risico stijgt naar 520 euro

De doorrekening van het Centraal Planbureau (CPB) toont een minimale koopkrachtstijging van 0,2%, maar dat cijfer verhult de werkelijke impact. De onderliggende maatregelen, met de verhoging van het eigen risico als voornaamste pijler, vormen een aanzienlijke financiële last. Zonder deze ingrepen was een doorsnee huishouden er 0,6% op vooruitgegaan; een verschil dat direct voelbaar zal zijn, meldt het AD.

De gevolgen zijn ongelijk verdeeld. Mensen met een inkomen tot 32.000 euro zien geen enkele verbetering in koopkracht. De meest negatieve effecten zijn echter voorbehouden aan werklozen en arbeidsongeschikten, voor wie het CPB een ‘sterk negatief koopkrachteffect’ voorspelt door aanpassingen in de hoogte en duur van uitkeringen.

De meest concrete en voelbare maatregel is de stapsgewijze verhoging van het eigen risico. Dit bedrag stijgt van de huidige 385 euro naar 460 euro in 2027, en loopt daarna door tot 520 euro in 2030. Hoewel de zorgpremies licht dalen, wordt dit effect grotendeels geneutraliseerd door een evenredige daling van de zorgtoeslag, waardoor er onder de streep weinig voordeel overblijft.

Langer werken en onzekere bezuinigingen

Naast de directe zorgkosten, wordt ook de AOW-leeftijd versneld verhoogd. Het resultaat is dat de pensioenleeftijd in 2060 uitkomt op 70 jaar en 6 maanden, wat vijftien maanden later is dan volgens de huidige wetgeving. Dit betekent langer doorwerken voor een onzekerder toekomst, aangezien het CPB waarschuwt dat dit kan leiden tot een toename van het aantal mensen in de bijstand of arbeidsongeschiktheid.

Vraagtekens bij de haalbaarheid

Het CPB uit tevens serieuze twijfels over de uitvoerbaarheid van de kabinetsplannen. De geplande bezuiniging op ambtenarensalarissen schuurt met de toename van hun takenpakket, wat uitvoeringsproblemen kan veroorzaken. Ook de stikstofaanpak wordt als onvoldoende beoordeeld; het gereserveerde fonds van 20 miljard euro en de vrijwillige uitkoopregeling zijn volgens de rekenmeesters niet adequaat om de doelen van 2035 te halen, laat staan de strengere Europese natuurwet die vanaf 2030 van kracht wordt.