Jan Dijkgraaf over Lale Gül: 'Ze is iets te veel in zichzelf gaan geloven'

Lale Gül (28) blijft de gemoederen bezighouden met haar uitgesproken meningen en openhartige optredens. Het verhaal over het verdwenen seksspeeltje had ze beter intern kunnen houden...

Veel gedoe momenteel over schrijfster Lale Gül. En het gaat niet over haar boeken...
De ophef rond Lale Gül begon in het SBS6-programma Het diner, waarin bekende Nederlanders persoonlijke verhalen vertellen die waar of gelogen kunnen zijn. Gül vertelde daar dat een seksspeeltje, een buttplug, tijdens een relatie ‘in haar lichaam verdween’, waarna ze op de eerste hulp belandde en artsen zelfs dachten aan een operatie. Aan tafel werd haar verhaal eerst niet geloofd, omdat het te absurd klonk, maar later onthulde ze dat het wél waar was. Het probleem werd destijds uiteindelijk simpel opgelost doordat artsen het voorwerp alsnog wisten te verwijderen, zonder operatie. De nasleep was groot: ongeloof, verbazing, media-aandacht en een verhaal dat haar voorlopig blijft achtervolgen.

Dan was er ook nog iets met Jan Smit...
Dat begon als een klein socialemediamoment dat volledig uit de hand liep. Gül had zich eerder al opvallend uitgesproken over Jan, noemde hem ‘woest aantrekkelijk’ en fantaseerde hardop dat ze best met hem getrouwd had kunnen zijn, iets wat natuurlijk bleef hangen. Toen de pas gescheiden Smit vervolgens ineens onder een story van haar een kwijl-emoji dropte, was het hek van de dam.

Die ene emoji werd meteen gezien als bevestiging, als een soort digitale knipoog met seksuele bijbedoelingen. Hij verwijderde hem snel weer, maar toen was het al te laat. Gül deed er nog een schepje bovenop door het nummer Tranquilo van Smit onder een eigen story te zetten. Sindsdien hangt er een soort speelse, erotische spanning om beiden heen.

De blokkade van de Straat van Hormuz doet hitsige Jan Smit denken aan Lale Gül: ‘Het is niet fijn als je kanaal verstopt zit’ 

Wat vindt Lale Gül van zichzelf?
‘Als Jan Smit vrijgezel zou zijn, was ik met hem getrouwd.’

Wat vinden wij van Lale Gül?
De paling van Jan Smit staat sinds zijn scheiding volledig tot haar beschikking.

Wat vinden anderen van Lale Gül? 

Jan Roos- presentator Roddelpraat
‘Ik durf wel te zeggen dat ik de ontdekker ben van Lale Gül. Ik heb haar leren kennen als een klein, twitterend meisje dat vertelde over haar traumatische islamitische opvoeding. Ik heb haar destijds in mijn podcast gehaald, dat was haar eerste echte mediaoptreden. Die podcast heb ik later verwijderd omdat ze aangaf dat de druk vanuit haar familie zo groot werd dat haar leven gevaar liep. Dat zij zich daarvan heeft los gevochten, daar zeg ik echt chapeau voor. Alleen, daarna zie je wat er gebeurt als iemand wordt opgepikt door de mainstream media.

Ze praat over van alles mee, zonder dat er algemene kennis achter zit. Wat mij vooral stoort, is de manier waarop ze reageert op kritiek. Ze zet zelf iets online, beschuldigt anderen en sluit vervolgens elk tegengeluid af. Dat vind ik kleinzielig en kinderachtig. Dat had ik eerlijk gezegd niet verwacht van iemand die juist zegt dat ze zich heeft losgemaakt van een cultuur waarin dat soort dingen gebeuren. Je kunt het meisje wel uit de islam halen, maar je haalt de islam nooit uit het meisje.’

Heleen van Royen- vriendin & collega
‘Lale is met recht een open boek. Ze spreekt zich uit over alles: haar jeugd, haar worstelingen met haar ouders, haar overtuigingen en haar (seks)leven. Het brengt haar soms in de problemen, maar weerhoudt haar er niet van om te zijn wie ze is. Ik herken en waardeer haar drang naar vrijheid en eerlijkheid. Go Lale.’

Jan Dijkgraaf- schrijver/publicist  
‘Lale Gül een collega? Er is natuurlijk een wereld van verschil tussen haar en mij. Ik heb geen AI nodig om een stukje te tikken en ik verkoop ook niet mijn gebruikte ondergoed. Nee, collega, hou eens op man, dat vind ik echt een belediging voor het vak. Laat me vooropstellen: ik vind het buitengewoon goed dat ze met haar boeken het thema ‘ontsnappen aan de islam’ op de kaart heeft gezet. Dat is haar kracht en daarin heeft ze ook geloofwaardigheid. Alleen had het daarbij moeten blijven. Ze is daarna iets te veel in zichzelf gaan geloven en denkt dat ze overal verstand van heeft.

Bij talkshows zie je gewoon die domme, holle blik als het over andere onderwerpen gaat. Dan komt er af en toe echt onzin uit. Ze roept soms dat ze een primeur heeft, maar dat is dan gebaseerd op ‘veel mensen die haar gebeld hebben’ in plaats van goede bronnen. Dat is geen journalistiek, het is lucht. En als mensen daar kritiek op hebben, wordt ze boos. Het probleem is niet eens alleen zijzelf, het zijn vooral de media en talkshows die haar blijven inhuren. Als het over haar eigen thema gaat, moet je haar bellen, maar verder moet ze in de media gewoon haar snater houden.’

Aafke Romeijn- muzikant & schrijver
‘Ik trek mijn mond open als ik kritiek heb en smeer mensen niet graag stroop om de mond, maar voor Lale heb ik echt veel bewondering. Dat komt doordat ze helemaal doet waar ze zelf zin in heeft. Dat ze daarmee niet alleen vrienden maakt, neemt ze op de koop toe. Ze heeft zich in haar leven al van zoveel dingen los moeten wrikken dat ze nu de ruimte voelt om haar eigen keuzes te maken. Dat vind ik ontzettend dapper, zeker omdat ze nog steeds bedreigd wordt. Ik kan me bijna niet voorstellen hoe benauwend dat moet zijn. Ze heeft gezegd dat ze gaat leven en dat doet ze nu ook elke dag.

Je kunt kritiek hebben op haar schrijfstijl, boodschap of mediapresentatie, maar niemand kan ontkennen dat ze een enorme kracht en autonomie laat zien in moeilijke omstandigheden. Ik zie haar absoluut als collega en vind het kortzichtig om haar minderwaardig te noemen omdat ze niet aan bepaalde stilistische standaarden zou voldoen. Ik vind het juist ontzettend knap dat iemand zoveel mensen weet te bereiken met een boodschap die best omstreden is en daar verantwoordelijkheid voor neemt door erover te blijven praten. Dat ze zo aanwezig is in de media en daar zelfs haar mannenvoorkeuren en seksleven bespreekt, maakt haar voor mij als collega-schrijver juist waardevol en interessant.’