Artikel
3

Ewald Engelen: 'Merkel is niet de redder van, maar het grote gevaar vóór Europa'

Zijn columns zijn nog steeds messcherp, maar Pauw & Witteman heeft al een jaar niet meer gebeld. Hoogleraar financiële g...

Zijn columns zijn nog steeds messcherp, maar Pauw & Witteman heeft al een jaar niet meer gebeld. Hoogleraar financiële geografie Ewald Engelen (51) weet waarom: het publiek is de crisis 'spuugzat’. Nieuwe Revu sprak met deze onheilsprofeet. 'Het oog van de orkaan is zich langzaam aan het verplaatsen, maar de crisis is absolúút niet voorbij. Naar verwachting is onze economie in 2017 weer op het niveau van 2008. Het duurt allemaal veel langer dan nodig was geweest.' Hier lees je alvast een passage uit het hele interview.

Maar er slapen geen bijstandsmoeders onder de bruggen. Dat voorspelde je een jaar geleden nog. Je noemde de eurozone ‘een verarmingsmachine’ en de benoeming van minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem tot voorzitter van de eurogroep een ‘ramp voor Europa’. ‘Als columnist maak je gebruik van bepaalde stijlmiddelen om een punt te maken. Vergis je niet, het aantal mensen dat gebruikmaakt van voedselbanken is vorig jaar sterk gestegen.’

Jarenlang heb je economen voor imbecielen uitgemaakt. Vooral in je columns in Het Parool en De Groene Amsterdammer. Dat krijg je terug nu de economie aantrekt en het begrotingstekort daalt. Mathijs Bouman schreef laatst fijntjes: zou iemand als Engelen willen uitleggen hoe onze zogenaamd ‘totaal kapot bezuinigde’ economie dat voor elkaar heeft gekregen? ‘Volkomen lulkoek van Bouman. Elke economie gaat na een periode van krimp weer groeien. Alleen al door de vervangingsvraag; al die opgelapte oude auto’s moeten toch een kéér worden ingeruild voor nieuwe exemplaren. Ja, bepaalde indicatoren staan in de plus: ons begrotingstekort is teruggelopen tot 2,5 procent en Zuid-Europa hoeft minder rente over staatsleningen te betalen. Maar dat is niet iets om hoog over van de toren te blazen.’

Kom maar op met de cijfers. ‘Liefst 1,4 miljoen Nederlandse huishoudens hikken aan tegen een onderwaarde van hun huis. Gemiddeld staan ze voor 61.000 euro in de min. Wie wil of moet verhuizen, doet dat pas als de hoogte van de hypotheek gelijk is aan de werkelijke waarde van zijn huis. Dus lost iedereen als een gek af. Dat geld wordt niet in de reële economie gepompt. Het besteedbaar inkomen van Nederlandse huishoudens is vorig jaar weer 1,1 procent gedaald, het zesde achtereenvolgende jaar van krimp.’

En dan is er nog de werkgelegenheid. ‘Helemáál erg. Volgens de ramingen loopt het aantal werklozen in dit land dit jaar met nog eens 65.000 mensen op. In sommige eurolanden heeft meer dan 60 procent van jongeren onder de 25 geen baan. Een ramp! Daar moeten we nú ?iets aan doen. Snel! Het had trouwens na ?12 september 2012 kunnen gebeuren.’

Leg uit. ‘Die dag werden de VVD en de PvdA de grootste partijen. Diederik Samsom had met de linkse partijen een coalitie kunnen vormen die radicaal had gebroken met de bizarre focus op reductie van het begrotingstekort. In Frankrijk had de socialist François Hollande toen net de presidentsverkiezingen gewonnen. Frankrijk en Nederland hadden samen een ander beleid kunnen afdwingen. Maar helaas. En het wordt nog erger. Bondskanselier Angela Merkel vindt een begrotingstekort van maximaal 3 procent niet meer genoeg. Nee, ze wil naar een begrotingsóverschot van 0,5 procent. Dat betekent dat de afbraak van de verzorgingsstaat nog jaren doorgaat. Merkel is dus niet de redder van, maar het grote gevaar vóór Europa.’

Er komen Europese verkiezingen aan. Dé kans om het onheil alsnog af te wenden? ‘Ik hoop dat er op 22 mei een electorale atoombom op Europa wordt geflikkerd.’

Het volledige interview staat in de nieuwste editie van Nieuwe Revu. Deze ligt vanaf 9 april in de winkels. Nieuwe Revu is ook online los te bestellen. Daarnaast verschijnt Nieuwe Revu ook op de iPad via de app van Tijdschrift.nl. Downloaden doe je hier. Ook eerder verschenen nummers zijn daar te downloaden.