Door: Leon Verdonschot
Columns
3

‘Keurige meisjes neuken niet, die blokkeren alleen Friese snelwegen’

Columnist Leon Verdonschot verbaast zich over het beeld dat wordt geschetst over de klimaatstakers.

Beste klimaatstakers,

Op 10 juni 1993 staakten de scholieren in Nederland. Ik weet dat nog heel goed, omdat ik vanuit de linkse jongerenorganisatie Rebel betrokken was bij de organisatie. De staking was een protest tegen de bezuinigingen op de onderwijs, studiefinanciering en bijstand voor jongeren. Wellicht is het geromantiseer achteraf, maar ik herinner me vooral lof voor de stakers. Veel leraren, schoolleidingen en ouder vonden het in mijn herinnering een goede zaak dat jongeren leerden op te komen voor hun toekomst, zichzelf en elkaar, en dat ze zichzelf organiseerden. Het leek mij toen leerzamer dan een dag vol lessen, en zo denk ik er nog steeds over. Sommige journalisten noemden het in hun vragen een dag spijbelen, maar alle scholieren corrigeerden dat: dit was geen spijbelen, dit was staken.

Hoe anders is het anno 2019. Opnieuw staken scholieren, deze keer voor het klimaat. Ieder gerespecteerd wetenschappelijk onderzoek geeft ze gelijk in hun zorgen. Er zijn stemmen die klimaatverandering door menselijk handelen ontkennen of bagatelliseren, maar dat zijn de anti-vaccinatiegekkies van het maatschappelijk debat: struisvogelachtigen, aangevoerd door Thierry Baudet, de man die zó ongelooflijk slim is dat alleen hijzelf dat begrijpt.

Maar deze keer lees ik de term ‘spijbelaars’ overal. En zie ik allerlei mensen, van ouders tot NRC-journalisten, zich op social media zo laatdunkend mogelijk uitlaten over de klimaatstakers. Van de scholierenvariant op het allerprimitiefste argument tegen stakingen (‘Ze willen alleen maar een dag vrij van hun werk’ wordt nu ‘Als het op een zaterdag was, kwam er niemand’) tot het moderne argument tegen íedere vorm van engagement: hypocrisie. De VVD mag tevreden zijn: het credo van de ‘individuele verantwoordelijkheid’ is doorgedrongen tot onze vezels. Álles is een individuele verantwoordelijkheid geworden, ook het milieu. Is een politicus voor het klimaatakkoord, maar staan er vliegvakantiefoto’s op zijn instagram (Rob Jetten) of heeft zijn huis niet het gunstigste energielabel (Jesse Klaver)? Hypocrieten! Zo verging het de klimaatstakers ook: overal zag ik dezelfde foto’s opduiken van scholieren die na de demonstratie naar de Burger King gingen. Overal zag ik ook die foto’s van het vuilnis die ze vervolgens zouden hebben achtergelaten op straat. Het bleek een twee jaar oude foto uit niet eens Den Haag, maar Tilburg, maar dat was uren later, toen alle critici van de staking al zelfgenoegzaam hadden kunnen concluderen: zie je wel, allemaal hypocrieten, die jongeren van tegenwoordig. Na een dag vol protesten zonder ook maar één rel. Hadden de jongeren maar een geel hesje moeten aantrekken, dan had De Telegraaf ze op het schild van de bezorgde burger gehesen.

Ronduit ranzig werd het bij alle commentaren op meisjes die tijdens de demonstratie grappige borden droegen met seksueel getinte grapjes van het kaliber ‘Fuck my pussy, not the planet’. ‘Uit ongetwijfeld een keurig gezin,’ smaalde Wierd Duk, de huismoralist van De Telegraaf. Want keurige meisjes neuken niet, die blokkeren alleen Friese snelwegen.

En zo was het een dubbel geslaagde staking. Voor het klimaat, en tegen het cynisme.